6 Kỹ Năng Sơ Cấp Cứu Cơ Bản Có Thể Cứu Sống Mạng Người

Trong một số trường hợp, bạn có thể cứu sống một mạng người nhờ nắm vững 6 kỹ năng sơ cấp cứu kịp thời trong bài viết này.

Nếu người thân trong gia đình không may gặp phải vấn đề về sức khỏe một cách bất ngờ như lên cơn đau tim hoặc đột ngột ngất đi. Trong khi chờ đợi xe cấp cứu đến (gọi 115), bạn phải thực hiện những hoạt động sơ cứu cần thiết. Bởi vì những gì bạn làm trong những giây phút đầu tiên có thể quyết định tình trạng bệnh, thậm chí có thể cứu mạng một con người.

1. Hô hấp nhân tạo

Một kỹ năng quan trọng nhất đế cứu người là hô hấp nhân tạo, hà hơi thổi ngạt. Hô hấp nhân tạo cho đến khi xe cứu thương đến có thể tăng gấp 3 lần cơ hội sống của người bệnh.

Kỹ năng sơ cấp cứu này thường dùng cho các trường hợp bị đuối nước. Trước tiên, đưa nạn nhân vào nơi khô ráo, bằng phẳng, kê khăn hoặc áo xuống cổ nạn nhân, đặt nghiêng đầu rồi dùng khăn sạch móc hết đờm, dãi trong họng.

Sau đó đặt thẳng lại đầu, quỳ bên cạnh nạn nhân (ngang tim), đặt bàn tay trái lên 1/3 dưới xương ức, bàn tay phải úp lên mu bàn tay trái, hai tay duỗi thẳng, hai vai vuông góc với tay. Dồn sức nặng của toàn thân ép xuống lồng ngực của nạn nhân nhịp nhàng, liên tục 60-80 lần/1 phút.

Cứ sau khoảng 20-30 lần ép tim, bạn chuyển sang thổi ngạt 2 lần. Đặt một tay lên trán lấy hai ngón tay bịt mũi nạn nhân, đồng thời một tay lên cằm nạn nhân, kéo về phía sau sao cho miệng nạn nhân mở ra, thổi ngạt từ từ để không khí từ miệng bạn dần đi vào phổi nạn nhân. Làm liên tục ép tim lồng ngực và hà hơi thổi ngạt khoảng 30 phút cho đến khi nạn nhân tỉnh lại và đưa đi cấp cứu.

sơ cấp cứu

Sớ cấp cứu theo phương pháp hô hấp nhân tạo “Hà hơi thổi ngạt” kết hợp “Ấn tim ngoài lồng ngực”

Xem bài: 4 Phương pháp hô hấp nhân tạo

2. Cầm máu và băng bó vế thương

Khi thấy người bị thương nghiêm trọng, chảy nhiều máu, cần thực hiện việc cầm máu Ga-rô.

Đây là cách cầm máu tạm thời bằng dây cao su hoặc dây vải xoắn chặt vào đoạn chi, để làm ngừng lưu thông máu từ phía trên xuống phía dưới của chi.

Tuy nhiên nếu thực hiện không đúng cách có thể làm cả đoạn chi bị hoại tử và phải cắt bỏ. Vì vậy, nếu không nắm rõ về cách thực hiện ga-rô như trên, tốt hơn hết bạn cần áp dụng một cách sơ cấp cứu đơn giản hơn.

1 – Nâng vùng bị thương cao hơn tim nếu có thể.

2 – Sử dụng gạc vô trùng băng chỗ chảy máu. Nếu không có sẵn gạc có thể sử dụng khăn hoặc một mảnh áo sạch để cầm máu.

Chú ý: tuyệt đối không cố gắng loại bỏ các dị vật quá lớn hoặc đâm quá sâu vì có thể làm chảy máu nhiều hơn và nhiễm trùng vết thương.

Sau khi cầm máu và làm sạch vết thương, băng bó là bước làm tiếp theo. Với vết thương nằm ở đoạn bộ phận có độ lớn đều nhau như cổ tay, bạn có thể sử dụng cách băng xoắn ốc. Đây là cách băng bó đơn giản nhất, đầu tiên bạn quấn 2 vòng để cố định gạc, sau đó cho đường băng quấn vòng đi dần lên, vòng băng sau đè lên 2/3 vòng băng trước cho đến khi che kín toàn bộ vết thương, xong buộc băng lại.

Những vết thương nằm ở bộ phận có độ lớn không đều nhau như khuỷu tay, khuỷu chân băng theo cách băng chữ nhân. Cách băng này gần giống băng xoáy ốc nhưng mỗi vòng đều gấp lại. Cố định gạc, quấn một vòng xoáy, ngón cái tay trái đè lên chỗ định gấp giữ chặt vòng băng. Nới dài cuộn băng thêm khoảng 15cm, tay phải lật băng kéo xuống dưới và gấp lại. Sau đó quấn chặt chỗ băng, kết thúc với hai vòng tròn và cố định.

sơ cấp cứu

Cách băng chữ nhân

Với các vết thương ở các vùng vai, nách, bẹn, mông, cẳng tay, gót chân…, phải băng theo hình số 8 với các đường băng bắt chéo.

sơ cấp cứu

Cách băng số 8

Dù thực hiện cách nào, cũng phải tuân thủ nguyên tắc: băng kín vết thương, chặt vừa phải.

3. Không được tự ý di chuyển người bị thương

Trong mọi trường hợp, tuyệt đối không tự ý di chuyển người bị thương trừ khi người đó đang ở vào vị trí thực sự nguy hiểm như trên đường cao tốc, nơi có nguy cơ cháy nổ, chết đuối…

Lý do là, việc di chuyển người bị nạn không đúng cách sẽ vô tình khiến người bệnh bị tổn thương nặng hơn, chẳng hạn như trường hợp bệnh nhân tai biến mạch máu não. Nếu bị di chuyển, các mạch máu não sẽ vỡ ra, khiến bệnh càng thêm nặng.

4. Sơ cấp cứu trường hợp bị hóc dị vật

sơ cấp cứu

Sơ cấp cứu hóc dị vật cho người lớn

Khi bị hóc dị vật, chúng ta nên sử dụng thủ thuật Heimlich, rất hiệu quả và an toàn. Cách thực hiện những bước sau:

Đối với người lớn

– Nếu nạn nhân đứng được, đỡ bệnh nhân đứng thẳng, người cấp cứu đứng phía sau, hai tay ôm bụng sát trên xương ức dùng cả thân người mình giật mạnh từ trước ra sau và từ dưới lên trên, tác động làm tăng áp lực trong lồng ngực tống dị vật ra.

– Khi nạn nhân bị ngã, không đứng được, cần lật nghiêng người hoặc nằm ngửa nhưng đầu nghiêng. Lấy hai bàn tay ấn vào phía trên xương ức thật mạnh từng cái một. Sau mỗi đợt ép, dùng 2 – 3 ngón tay để móc khoang miệng kiểm tra xem dị vật ra chưa.

Động tác nhanh và dứt khoát

Đối với trẻ nhỏ

– Một tay giữ bé, một tay dùng lòng bàn tay vỗ thật mạnh 5 – 7 cái vào lưng bé, chỗ giữa hai xương bả vai. Hành động này sẽ khiến áp lực trong lồng ngực trẻ tăng lên để tống đẩy dị vật ra ngoài.

– Sau khi thực hiện xong mà trẻ vẫn khó thở và tím tái, cần đặt bé nằm ngửa, dùng hai ngón trỏ ấn nhanh, mạnh, đột ngột vào xương ức.

Nếu thấy cháo, sữa, canh… chảy từ mũi, miệng ra, cần hút sạch để thông đường thở cho trẻ.

-Với trẻ dưới 2 tuổi, có thể dùng phương pháp vỗ lưng ấn ngực. Lấy 3 ngón tay (ngón trỏ và ngón giữa chĩa ra) ấn mạnh 5 lần vào vùng thượng vị (vùng trên rốn và dưới xương ức).

Làm động tác này tới khi nào trẻ thấy đỡ hơn, tỉnh táo hơn.

– Với những bé còn tỉnh táo, nói được, giữ trẻ đứng thẳng. Một người đứng ra sau lưng, ôm ngang thắt lưng bé, một tay tạo thành nắm đấm ấn mạnh lên vùng thượng vị, dưới xương ức của trẻ.

Ấn mạnh theo hướng từ dưới lên trên liên tiếp.

– Nếu trẻ hôn mê, cần đặt bé nằm ngửa. Người thân quỳ gối, nắm 2 bàn tay thành 2 nắm đấm, đột ngột ấn vào dưới xương ức của trẻ. Ấn mạnh liên tiếp tới khi nào bé tỉnh.

Hội Chữ thập đỏ khuyên rằng, trước đó nên dùng lòng bàn tay vỗ vào lưng nạn nhân tầm 5 phút để kích thích hô hấp trước khi sử dụng thủ thuật này.

Sau khi dị vật bị tống ra ngoài, bạn nên hô hấp nhân tạo cho bệnh nhân.

sơ cấp cứu

Sơ cấp cứu hóc dị vật cho trẻ em

5. Luôn có sẵn Aspirin trong tủ thuốc gia đình

Với bệnh nhân bị bệnh tim, khi cơn đau tim tấn công, các tế bào máu và tiểu cầu đổ dồn về các vị trí bị tổn thương, có thể gây ra tình trạng tắc nghẽn mạch máu.

Aspirin có khả năng ngăn ngừa sự hình thành cục máu đông trong vòng 5 phút sau khi uống. Nếu người thân bị lên cơn đau tim, hãy cho họ uống 1 viên Aspirin trước gọi cấp cứu.

6. Sơ cấp cứu vết bỏng

Gặp nạn nhân bị bỏng, bạn cũng nên thực hiện các bước sau:

– Xối nước lạnh lên vết thương trong 10-20 phút.

– Lau vết thương với khăn thấm nước lạnh. KHÔNG bôi đá, bơ hay bất kì thứ gì khác lên vùng da bị bỏng. (có thể bôi bơ lên vết bỏng do dầu hắc gây ra, song với các trường hợp khác, không nên áp dụng “mẹo” này)

– Làm sạch da bằng xà phòng và nước.

– Uống thuốc giảm đau có chứa acetaminophen (ví dụ: Panadol) hay ibuprofen.

Không cần phải băng bó các vết bỏng nhẹ và nên cởi bỏ bớt quần áo và phụ kiện, trang sức (áo lót, đồng hồ, dây chuyền…) ra.

 

Có nhiều người bệnh may mắn được cứu sống trong gang tấc nhờ sự hiểu biết của người thân trong việc sơ cấp cứu kịp thời, đúng cách trước khi được đưa tới bệnh viện. Vì thế, mỗi người chúng ta cần trang bị cho mình những kiến thức cần thiết để có thể áp dụng trong những trường hợp nguy cấp nói trên.

Victor Nguyen

Victor Nguyen

Tôi là Victor Nguyen, tôi rất coi trọng sức khỏe cá nhân và cộng đồng. Liên hệ với tôi qua email: khansidranoor@gmail.com - fb: facebook.com/victornguyen99

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *